Farsça Şiir Dinletisi

27 04 2016

26 Nisan Salı günü, İstanbul Üniversitesi Fars Edebiyatı Kültür ve Sanat Topluluğu’nun düzenlediği “Farsça Şiir Dinletisi” programına katıldık.

İÜ Avrasya Enstitüsü’nde gerçekleşen programda, Baba Tahir, Ömer Hayyam, Hafız-ı Şirazi, Furuğ Ferruhzad, Kayser Eminpur gibi şairlerden seçilmiş olan, hem klasik hem modern Fars şiirinden örnekleri, Türkçe çevirileriyle birlikte dinledik.

Farsça Şiir Dinletisi, topluluğun düzenlemiş olduğu ilk programdı ve çok güzeldi. Arkadaşlarımızı tebrik ediyor ve faaliyetlerinin devamını bekliyoruz.

Programda okunan Mehdi İhvan Salis’e ait bir şiiri, Kadir Turgut’un çevirisiyle paylaşıyoruz:

Adsız

 

 





مشنو ای دوست

28 06 2015

Adsız

Mehmet Hoca ile son gazel ise Sadi-i Şirâzî’den:

مشنو ای دوست که غیر از تو مرا یاری هست

یا شب و روز بجز فکر توام کاری هست

به کمند سر زلفت نه من افتادم و بس

که به هر حلقه موییت گرفتاری هست

گر بگویم که مرا با تو سر و کاری نیست

در و دیوار گواهی بدهد کاری هست

هر که عیبم کند از عشق و ملامت گوید

تا ندیدست تو را بر منش انکاری هست

صبر بر جور رقیبت چه کنم گر نکنم

همه دانند که در صحبت گل خاری هست

نه من خام طمع عشق تو می‌ورزم و بس

که چو من سوخته در خیل تو بسیاری هست

عشق سعدی نه حدیثیست که پنهان ماند

داستانیست که بر هر سر بازاری هست





غزل شمارهٔ ۱۵۱ حافظ شیرازی

22 05 2015

Kadir Hoca ile son ders, son gazel, Hâfız-ı Şirâzî’den:

دمی با غم به سر بردن جهان یک سر نمی‌ارزد

به می بفروش دلق ما کز این بهتر نمی‌ارزد

به کوی می فروشانش به جامی بر نمی‌گیرند

زهی سجاده تقوا که یک ساغر نمی‌ارزد

رقیبم سرزنش‌ها کرد کز این باب رخ برتاب

چه افتاد این سر ما را که خاک در نمی‌ارزد

شکوه تاج سلطانی که بیم جان در او درج است

کلاهی دلکش است اما به ترک سر نمی‌ارزد

چه آسان می‌نمود اول غم دریا به بوی سود

غلط کردم که این طوفان به صد گوهر نمی‌ارزد

تو را آن به که روی خود ز مشتاقان بپوشانی

که شادی جهان گیری غم لشکر نمی‌ارزد

چو حافظ در قناعت کوش و از دنیی دون بگذر

که یک جو منت دونان دو صد من زر نمی‌ارزد





تو مدار قرار ما شدهء

9 05 2015

11187393_751821404932265_7805731085819831797_o

Dilberâ dûstdâr-i mâ şode’î / Mûnis-i rûzgâr-i mâ şode’î 

Omrhâ şod ki bîkarâr-i toyem / To medâr-i karâr-i mâ şode’î

Fâilâtün / Mefâilün / Feilün

Sevgili! Sevdiğimiz sen oldun / Şu zamanda bize can dostu oldun

Ömür geçti; sayende yerimde duramam / Sen bizim huzur kaynağımız oldun

Çeviri: Mehmet KANAR





احساساتی که توی دل ماند

1 11 2014

Sevgileri yarınlara bıraktınız

Çekingen, tutuk, saygılı.

Bütün yakınlarınız

Sizi yanlış tanıdı.

Bitmeyen işler yüzünden

(Siz böyle olsun istemezdiniz)

Bir bakış bile yeterken anlatmaya her şeyi

Kalbinizi dolduran duygular

Kalbinizde kaldı.

30.10.2014

محبتها به فرداها تأخیر کردید

در حالی که محبوب و مبری و مؤدب

همه نزدک هایتان شما را اشتباه شناختند

از روی کارهایی که به نحایت نیاورد

حتی نگاهی کافی است به فهماندن همه چیز

احساساتی که دل شما را پر کرد

توی دلتان ماند





آدم‌ها-İnsanlar

27 09 2014

İnsanlar,
Kokularını da kendileriyle getirir,
Bırakır / Ve giderler
İnsanlar,
Bir gün gelir ve diğer gün giderler
Ama / Rüyalarımızda kalırlar
İnsanlar,
Gelirler / Hatıralarını bırakır / Ve giderler…

Adsız.jpg

Herta Müller

Türkçe Çeviri: Fars Dili ( https://www.facebook.com/farscasarkilar?fref=nf )





بالکن-Balkon

31 05 2014

سزائی کاراکوچ

کودک اگر بیفتد می میرد چون بالکن                   Çocuk düşerse ölür çünkü balkon

خلیج شجاع مرگ است در خانه ها                     Ölümün cesur körfezidir evlerde

هنگام که آخرین لبخند محو می شود در چهرۀ کودکان  Yüzünde son gülümseme kaybolurken çocukların

مادران مادران دستهایشان آویزان است در میلۀ بالکنها  Anneler anneler elleri balkonların demirinde

Farsça’ya çeviri; Derya ÖRS

Dil ve Edebiyat Dergisi, Nisan 2014, Sayı 64

34

Y. Demir’e.. 🙂





Madem ki deli değilsin, bu eve lâyık değilsin

20 02 2014

گفت که دیوانه نه ای لایق این خانه نه ای

Gazel: Mevlânâ, Divân-ı Kebîr

Tercüme: Abdulbaki Gölpınarlı

Hazırlayan: Fırat Özdemir





Lebîb’in Farsça Şiirleri

11 08 2013

Lebîb, 18. yüzyılın ilk yarısında yaşamış Diyarbakırlı dîvân şâirlerinden birisidir. Hakkında fazla bir bilgi mevcut değildir. Elde edilen bilgilere göre 1695-1768 yılları arasında yaşayan şâir iyi bir medrese eğitimi almış, bu sayede şiir yazabilecek kadar Arapça ve Farsça da öğrenmiştir.

Diyarbakırlı Lebîb’in Türkçe kaleme aldığı, 5500 beyit civarında, oldukça hacimli dîvânında, Farsça yazılmış manzûmeler şunlardır: Vezir Abdullah Paşaya yazılmış bir kaside, Çeteci Abdullah Çelebi’nin Farsça gazeline yapılan altı bentlik bir tahmis, beş gazel, dört mu’amma, mülemma başlığı altında beşi Arapça, beşi Farsça on matla‘ beyit.

Dîvânından seçtiğimiz bir kaç beyiti paylaşıyoruz;

پرسش احوال من کویا که پنداری حرام 

یا چه تقصیر از دعا کویت چنین رو تافتن

Benim halimi sormayı sanki haram sanırsın. Sana dua edene hangi suçtan dolayı yüz buruşturursun?

مینماید چشم بختشرا سراب تیه غم 

عارف لب تشنه را دریا شود فرضا نصیب

Susamış arife deniz bile nasip olsa; yine onun baht gözüne, gam çölünün serabı görünür.

ای گل ایام بهلرست این چه باشد گر کنی 

از شمیم وصل تویک شمه ای مارا نصیب

Ey gül, bahar günleridir. Vuslatının kokusundan bana tek bir koku nasip etseydin ne olurdu?

دعای غیب چو شد راجح از دعای حضور

سزد که عفر کنی در زیارت تو قصور

Gıyâben yapılan dua, huzurda yapılan duaya tercih edildiğinden, seni ziyarette kusuru affetmen uygun olur.

KAYNAKLAR

Orhan KURTOĞLU, Lebîb Divanı, Doktora Tezi

Halil ÇEÇEN, Diyarbakırlı Lebîb’in Farsça Şiirlerinin Tercümesi, T.C. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi





کجا توانم رستن-Kurtulabilmek Nerede

7 04 2013

Râbia bt. Ka’b.

Farsça şiir söyleyen İran şairleri arasında tespit edilen ilk kadın şair. Latif gazelleri, fasih ve etkili sözleri ile zevk ehlinin, özellikle sûfîlerin ilgisini çekmiştir. Câmî, Nefehâtü’l-Üns’de (s. 615-616), Arapça ve Farsça şiirler söyleyen Râbia’yı, sûfî ve zahid kadınlar arasında saymıştır. Şâirliğe ilâveten güzellik, marifet, fazilet, kemal ve hâlde de zamanının önde gelen kadınlarından olduğu ve bundan dolayı adının sûfîler arasında zikredildiği nakledilir.

کاشک تنم باز یافتی خبر دل

کاشک دلم باز یافتی خبر تن

کاشک من از تو برستمی بسلامت

آی فسوسا کجا توانم رستن

Keşke bedenim yine gönlün haberini alsaydı ve gönlüm bedenin haberini,

Keşke senden selâmetle kurtulsaydım ama kurtulabilmek nerede!